ISIRGAN OTU

 Isırgan Otu (Dead nettle)

Latince İsmi: Urtica dioica

Yapraklarına dokunduğumuzda elimizde yanmaya ve kaşıntıya yol açan ısırgan otu aslında yararları çok fazla olan bir bitkidir. Deride alerjik fonksiyonlara neden olmasına dalama adı verilir ve bu özellik kurutulduktan sonra kaybolur. Bazı kültürlerde çorbası ve böreği de yapılır (çok lezzetli oluyor 😊) fakat daha çok çay olarak tüketilir. Son zamanlarda şampuanlarda da sık sık ismini duymaktayız.

Isırgan otu yetiştiği topraktan çok etkilenir bu yüzden farklı ülkelerde farklı türleri bulunmaktadır ve bu türlerin içindeki etkin maddeler de değişeceğinden her ısırgan otu aynı sonucu vermez. Ülkemizde Safranbolu evlerinin arka bahçesinde fazla sayıda yetişmekte ve ‘Safranbolu’nun endemik bitkisi’ olarak bilinmektedir.

Mitolojide gök tanrısı Thor’un adını taşıyan bir bitki olarak kabul edilir. Bunun sebebi dikenlerinin yıldırıma benzetilmesi olarak düşünülür. Yıldırımları önlemek için ısırganlar çeşitli yollarla yakılır. Ayrıca ısırgan otlarının üzerine idrar yapan kişinin sinirli olacağı düşünülür.

Bazı kesimlerde halk, ısırganın yakıcı tüyleriyle kaplı yapraklarıyla sardunya ve akdikenle birlikte kapılarını kötü ruhlara ve kötülüklere karşı süslermiş. Kötü ruhların ısırgandan uzak durduğuna inanılırmış. Ayrıca nazara, büyülere karşı da güçlü olduğuna inanılırmış. İhanete uğrayan bir kız, sevdiğine bir demet ısırgan verirmiş, anlamı da ‘’benim kalbim aşk acısından nasıl kavruluyorsa, senin kalbin de aynı şekilde yansın’’ olarak düşünülürmüş. Ayrıca sağlığın sembolü olarak görüldüğünden birçok şey ısırgan ile süslenirmiş.

Isırgan Otu Çayı Nasıl Yapılmalıdır?: Kurutulmuş ısırgan otundan bir yemek kaşığı alarak kaynayan suya atın ve ocağın altını kapatın. 10 dakika demlenmeye bırakın. Fincana süzdükten sonra içebilirsiniz. Sabahları aç karnına, kahvaltı yapmadan 30 dakika önce 1 bardak ve gün içerisinde 1-2 bardak içilebilir.

Isırgan Otu Nasıl Pişirilmelidir?: Isırgan otu yaprakları az suyla ve buğulama yöntemiyle pişirilir.(Ispanaktaki gibi) Pişirildikten sonra çorba, salata ve börekle tüketilebilir. Ayrıca püre haline getirilip yine salata, makarna vb. gıdalara eklenebilir. Pişmiş ısırgan otu, içerisinde bulundurduğu A ve C vitaminlerini almak için harika bir kaynaktır ve anne sütünü arttırmaktadır.

UYARI: Isırgan otu tüketildiğinde çok fazla su kaybı olacağından bol su içilmelidir.

Adet döngüsünü ve rahim kasılmalarını etkilediğinden hamile kadınların kullanması önerilmez.

Trombozitleri yüksek olan ve kan sulandırıcı kullanan hastalar tüketmemelidir.

Tedavi amaçlı kullanılacak ısırgan çiçek açmadan toplanmalıdır. Temin edilirken o yıl toplanmış olmasına ve çiçek içermemesine dikkat edilmelidir.

Kan şekeri düşük olan insanlar tüketmemelidir.

Kullanım Amacı: İltihaplı eklem romatizmalarında, idrar söktürücü olarak, üriner sistem rahatsızlıklarında, romatizmada kullanılır.

Kullanımı: Saç dökülmesi ve kepek için ısırganın yaprakları kaynatılarak suyu saçın son durulanmasında kullanılır. Ayrıca ısırgan otunun yapraklarının beş dakika kaynar suda demlenmesiyle oluşan çayın tüketilmesiyle de dökülmenin önüne geçilebilir.

Kökleri kaynatılıp içilirse idrar söktürücü ve kan temizleyicidir.